Farqiga u dhexeeya faaidada (profits) iyo qulqulka lacagta (cash flow)

Miyaad og tahay in ganacsi faa'iido weyn samaynaya uu kici karo? Waxaa jira farqi weyn oo u dhexeeya faa'iidada buugga ku qoran (Profit) iyo lacagta caddaanka ah ee gacanta kuugu jirta (Cash Flow). Qoraalkan kooban, kaga bogo sababta ay deymaha macaamiisha ku maqan (Accounts Receivable) u sababaan guuldarrada ganacsiga iyo sida aad uga dhowri karto halistaa maaliyadeed!

Farqiga u dhexeeya faaidada (profits) iyo qulqulka lacagta (cash flow)

ismail muse

Nairobi, Kenya

October 14, 2026

3 min read

12 views

Marar badan waxaanu aragnaa ganacsiyo sameynaaya faaido badan isla markaana aysan jirin wax lacag ah (cash) oo gacanta ugu jira taas oo sababta ugu danbeyn in ganacsigu kaco ama is xiro

Haadaba aan qaada dhigno farqiga u dhaxeeya faaidada (profits) iyo qulqulka lacagta (cash flow) ee ganacsiga


WAA MAXAY FAAIDO (PROFITS)
Faa'iidadu waa wixii soo hara marka wadarta dakhliga ganacsiga (Revenue) laga jaro dhammaan kharashyada ku baxay muddo xisaabeed go'an oo la cayimay (sida bil ama sannad).

Mid ka mid ah khaladaadka ugu waaweyn oo ay galaan ganacsato badan iyo dadka ku cusub maamulka maaliyadda ayaa ah in ay guusha ganacsiga ku xiraan oo kaliya xaqiiqada ah in shirkadu faa'iido muujinayso. Laakiin xaqiiqdu waxay tahay: Inuu ganacsigaagu sameeyo faa'iido kama dhigna inaad guuleysatay.
Sida ay taariikhda marar badan inoo muujiyaan ­­waxaa dhacda ganacsi ku faanayey faaido sare oo  buugaagta ku qoran uu sabab u  noqdo inuu gabi ahaanba is xiro sababta ugu weynina tahay inuusan jirin wax qulqul lacageed ah oo uu dhacay (Cash Flow Crisis) oo ka dhashay deymaha macaamiisha oo aan soo xaroon ( Accounts Receivable).

WAA MAXAY QULQUL LACAGEED (CASH FOLW)?
Qulqulka Lacagtu (Cash Flow) waa dhammaan lacagta kaashka ah ama tan bangiga kuugu jirta ee sida dhabta ah u soo gasha ama u baxda ganacsigaaga muddo cayiman gudaheed.waxaana saldhig u ah: Ilaalinta awoodda kaashka dhabta ah oo uu ganacsigu leeyahay ama uu u baahan yahay inuu si degdeg ah u soo xareeyo.

Nidaamka Cash Flow-gu ma eego ballanqaadyo ama tirooyin lagu qoray buug oo kaliya, wuxuu toos u xisaabiyaa inta lacag caddaan ah oo gacantaada ku jirta, tan bangiga kuugu jirta, iyo inta deyn ah eek u maqan gacanta macaamiisha oo aad u baahan tahay inaad dib u soo xareyso si jaanqaado soray usocodka  ganacsiga.

Jadwalka Isbarbardhiga: Profit vs. Cash Flow

Sifaadka / Qodobka

Faa'iidada (Profit)

Qulqulka Lacagta (Cash Flow)

Qeexida Aasaasiga ah

Waa wixii soo hara marka dakhliga guud lagala baxo dhammaan kharashyada ku baxay muddo xisaabeed go'an (period time).

Waa dhammaan lacagta kaashka ah ee sida dhabta ah ugu soo xaroota ama ka baxda khasnadda/bangiga shirkadda.

Nidaamka Xisaabinta

Waxaa lagu xisaabiyaa Accrual Accounting (Isu-dheelli-tirka xilliga iibku dhaco).

Waxaa lagu xisaabiyaa Cash Basis (Kaliya marka lacag kaash ah soo gasho ama la bixiyo).

Waqtiga Diwaan-gelinta

Waxaa la diwaan-geliyaa isla marka iibku dhaco, xataa haddii uu deyn yahay (Accounts Receivable).

Waxaa la diwaan-geliyaa kaliya marka macmiilku lacagta soo shubo ama aad kharashka bixiso.

Focus-ka Aasaasiga ah

Wuxuu ku tusayaa Awoodda & Guusha Long-Term-ka ah ee qaabka ganacsigaaga (Business Model).

Wuxuu ku tusayaa Noolaanshaha & Awoodda Maanta ee bixinta biilasha iyo mushaharka.

Tusaale Habka Xisaabinta

Gross/Net profit = Revenue-Expenses

Net Cash Flow = Cash Inflows – Cash Outflows

Xaaladda Halista ah

Ganacsigu wuxuu buugga ku muujin karaa faa'iido sare iyadoo aysan jirin kaash ganta ku jira.

Kaash la'aantu waxay toos u sababtaa in ganacsigu is xiro (Insolvency) maadaama biilasha la bixin waayo.

Muuqaalka Bayaanka Maaliyadeed

Waxaa lagu soo bandhigaa Income Statement (Bayaanka Dakhliga).

Waxaa lagu soo bandhigaa Cash Flow Statement (Bayaanka Qulqulka Lacagta).

 

Gunti iyo Gunaanadkii, in ganacsigaagu uu faa'iido  muujiyo iyadoo aysan jirin lacag cash ah oo gacanta kuugu jirta , kama dhigna oo kaliya halis maaliyadeed  waxay kale oo muujinaysaa in maamul xumo jirto.
Faa'iidadu waxay nafaqaysaa rajada iyo kobaca mustaqbalka ganacsiga, laakiin Qulqulka Lacagtu (Cash Flow) waa dhiigga noolaynaya ganacsiga.

#Finance#Money Management

Comments (0)

Leave a comment

Share your thoughts on “Farqiga u dhexeeya faaidada (profits) iyo qulqulka lacagta (cash flow)”

Comments appear immediately after posting.

Loading comments...

Related articles